Yatırım

2025/9903 yeni yatırım teşvik sistemi ne değiştirir?

9903 tek bir destek oranı değildir. Hamle hattı ile sektörel hat ayrı kapılardır. Kapı karışırsa evrak doğru olsa da süre başa sarar.

Sanayi bölgesinde yükselen tesisler

2025/9903 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, yeni yatırım teşvik sisteminin çerçevesidir. İki ana hat vardır: Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi ve sektörel teşvik sistemi. Birincisi proje bazlı ve komitelidir. İkincisi pozitif liste ve e-TUYS ile yürür. Sistemin tamamı [2025/9903 yeni yatırım teşvik sistemi](/yeni-yatirim-tesvik-sistemi) sayfasındadır. Belgenin alınışı [ayrı rehberdedir](/yatirim-tesvik-belgesi).

9903 neyi değiştirir?

Eski teşvik kararlarının yerine bu çerçeve geçmiştir. Yatırımcı için pratik sonuç şudur: konu, ya hamle çağrısına ya da sektörel listeye oturmalıdır. Bölge, destek yoğunluğunu değiştirir. Aynı yatırım iki bölgede aynı sigorta primi süresini almaz. Destek unsurları KDV istisnası, gümrük muafiyeti, vergi indirimi, faiz veya kâr payı, makine desteği ve istihdam destekleridir.

Sistem nakit hibe kararı değildir. Belge, uygun sabit yatırıma bu unsurları bağlar. KOSGEB veya ajans hibesi ayrı kapıdır. 9903’ü “yeni hibe sistemi” diye anlatmak, yanlış dosya açtırır.

Hamle ve sektörel hat

Hamle hattında teknoloji, yerel kalkınma ve stratejik hamle vardır. Tematik çağrı ve komite kararı devreye girer. Sektörel hatta öncelikli ve hedef yatırımlar, pozitif liste üzerinden e-TUYS’ta yürür. İki hattın faiz tavanı ve yatırıma katkı oranı aynı tabloda durmaz. Mart 2026 bakanlık sunumunda sektörel öncelikli yatırıma katkı oranı yüzde 30, hedef yatırıma katkı oranı yüzde 20 olarak özetlenir. Hamle tarafında oranlar daha yüksektir.

Asgari tutar da ayrıdır. Hedef ve öncelikli yatırımlarda 1–2. bölge için 15,1 milyon TL, 3–6. bölge için 7,5 milyon TL çerçevesi sunumda yer alır. Stratejik hamlede eşik daha yüksektir. Tutarlar yeniden değerlemeyle güncellenir. Başvuru günündeki tebliğ esastır.

Hangi hat?
HatNasıl yürür
Teknoloji / yerel / stratejik hamleÇağrı ve komite
Öncelikli ve hedef yatırımlarListe ve e-TUYS
Belge sonrası izlemeYatırım rotası

Kim yararlanır, kim yaramaz?

Yararlanan yatırımcı, yerini, NACE’ini, sabit yatırım tutarını ve istihdamını aynı tabloda yazabilen taraftır. Listeye veya çağrıya oturan konu, eşiği geçen tutar ve belgeden önce bağlanmamış sipariş bu tablonun şartıdır.

Yaramayan taraf, eşiğin altında kalan, liste dışı kalan veya siparişi önceden bağlamış olan taraftır. Ayrıca 9903’ten KOSGEB gibi nakit ödemesi bekleyen ekip de yanlış kapıdadır. Belge, faturayı nakde çeviren bir hibe dekontu üretmez.

Süre ve belgeler

Çerçeve 31 Aralık 2030’a kadar başvuru kabul edecek şekilde anlatılır. Belgenin kendi tamamlama süresi ayrı yazılır. Deprem bölgesindeki bazı 6. bölge şartları 31 Aralık 2026’ya kadar daha kısa bir müracaat notu taşır. Bu notu tüm illere yaymayın.

Evrak, yatırım bilgi formu, makine listesi, yer belgesi, sicil, imza ve e-TUYS yetkisidir. Hamle çağrısı buna proje özetini ekler. Evrakın ayrıntısı belge rehberindedir. 9903 sayfası haritayı, belge sayfası sırayı anlatır.

Sık hata ve ZTD

Sık hata, hamle ile sektörel dosyayı aynı metinde birleştirmektir. İkincisi, Mart 2026 sunumundaki tutarı yeniden değerleme yokmuş gibi sonsuza yazmaktır. Üçüncüsü, belgeyi hibe danışmanlığının içine sıkıştırmaktır. Üçü de süreyi uzatır.

ZTD yatırım rotasında hattı ayırır, eşiği kontrol eder ve e-TUYS dosyasını açar. Ön görüşmeye il, sektör ve tahmini sabit yatırım yeter. Aynı oturumda hamle mi sektörel mi söyleriz. Randevu için iletişim sayfası açıktır.

Hat seçildikten sonra destek unsurları tek tek işaretlenir. KDV istisnası ve gümrük muafiyeti makine listesine bağlıdır. Vergi indirimi, yatırımın fiilen yapılmasına ve kazanca bağlıdır. Faiz veya kâr payı desteği kullanılan finansmana bağlıdır ve bazı hatlarda makine desteğiyle seçimliktir. İkisini birden yazmak, sunumdaki seçim kuralını atlar. Sigorta primi, ilave istihdamın belgelenmesine bağlıdır. Belgelenmeyen istihdam, tablodaki yılı kendiliğinden çalıştırmaz. Bu unsurların hiçbiri, KOSGEB’den beklenen nakit dekontun yerine geçmez.

Bölge notu da aynı tabloda durur. 1. bölge ile 6. bölge aynı sigorta süresi değildir. OSB veya belirli ilçelerde alt bölge desteği ayrıca okunur. Deprem bölgesi için yazılmış 6. bölge şartı, her ile kopyalanmaz. Kopyalanan şart, başvuruda fazla destek vaadi gibi durur ve düzeltme ister. ZTD bu vaadi yatırım rotasında keser. 9903 sayfası haritayı gösterir. Belge sayfası sırayı gösterir. Bu yazı, ikisinin arasına düşen hat kararını anlatır. Hat kararı yoksa ne harita ne sıra işe yarar.

Hat kararı verildikten sonra yatırımın tek cümlesi de kilitlenir. Cümlede yer, tutar, istihdam ve konu vardır. Konu hamle çağrısına girmiyorsa sektörel listeye bakılır. Listeye de girmiyorsa 9903 kapısı kapanır. Kapanan kapı, KOSGEB veya dijital dönüşümle yeniden açılabilir. Ama o açılış belge cümlesinin kopyası olmaz. Makine listesi hibe giderine, yazılım lisansı belge listesine yapıştırılmaz. Yapışan satır, iki dosyada da risk üretir. ZTD yatırım rotasında cümleyi bir kez yazar ve diğer rotalara yalnızca ayrılmış gideri devreder. Devredilmeyen gider, 9903 dosyasında kalır. Kalan giderin eşiği tutmuyorsa dosya küçültülmez, kapatılır. Kapatılan dosyanın tutarı da saklanır. Saklanmayan tutar, ertesi ay yeniden değerleme yokmuş gibi aynı eşiğe yapıştırılır. Yapıştırılan eski eşik, yeni yılda eşiğin altında kalan yatırımı belgeye sokar. Sokulan yatırım, değerlendirmede tutar yüzünden döner. Dönen dosya, hamle hattına aynı tutarla taşınmaz. Tutar önce güncellenir, sonra hat seçilir. Hat, güncel eşiğin altında seçilmez. Eşik altı konu, 9903 dosyasına hiç açılmaz. Açılmayan dosya, hibe cümlesine de dönüştürülmez. Dönüşen cümle, eşiği gizler ve ret üretir.

  • Hamle mi, sektörel hat mı, tek cümlede yazıldı mı?
  • Tutar 1–2. bölge eşiğinin üstünde mi?
  • 6. bölge şartı deprem notundan mı kopyalandı?
  • Faiz desteği ile makine desteği birlikte mi işaretlendi?
  • KDV istisnası liste dışı makineye mi yazıldı?
  • Belge, hibe dekontu gibi mi anlatıldı?
  • Yeniden değerleme notu tutarın yanında mı?
  • Kapanan 9903 kapısının yerine hangi gider ayrıldı?

Sık sorulan sorular

9903 bir hibe kararı mıdır?

Hayır. Yatırım teşvik sistemidir. Vergi, gümrük ve istihdam unsurları bağlar.

Tutarlar her yıl aynı mı kalır?

Hayır. Karar, tutarların yeniden değerleme oranıyla güncellenmesini öngörür.

Belge ile 9903 sayfası aynı mı?

Değil. 9903 sistemin haritasıdır. Belgenin nasıl alınacağı ayrı rehberdedir.

Bir sonraki adım

Bu çerçeveyi projenize uygulayalım.

İl, sektör ve tahmini yatırım tutarınızı paylaşın. 9903’te hangi hattın açık olduğunu söyleyelim.

Ön görüşme talep et