Yeşil yatırım, 2025/9903 çerçevesinde enerji, su, atık veya emisyon azaltan sabit yatırımın teşvik belgesine yazılmasıdır. Danışmanlık ve eğitim o listeden çıkar. Mart 2026 bakanlık sunumunda hedef ve öncelikli yatırımlar için 1–2. bölgede 15,1 milyon TL, 3–6. bölgede 7,5 milyon TL çerçevesi vardır. Stratejik hamlede yüksek teknolojide 125 milyon TL, diğer konularda 251 milyon TL konuşulur. Tutarlar yeniden değerlemeyle güncellenir. Sistem 31 Aralık 2030’a kadar kurgulanmıştır. Ayrıntı [yeşil yatırım](/yesil-yatirim) sayfasındadır.
Etiket eşiği indirmez
Yeşil gerekçe, düşecek tüketimin hangi dönem faturasıyla konuşulduğunu yazar. Gerekçe, bölge eşiğinin yerine geçmez. Eşik altındaki konu, metin yeşil olsa da belgeye girmez. Öncelikli finansman belgesindeki 100 milyon TL eşiği de yeşil etiketle inmez. O kapı ayrıca okunur.
Makine listesinde adet, birim tutar ve yerli veya ithal ayrımı durur. Danışmanlık kalemi bu listeye eklenerek tutar şişirilmez. Şişen tutar incelemede düşer. Düşen tutar eşiğin altına inerse dosya başa döner.
e-TUYS sırası değişmez
Başvuru sırası, teşvik belgesi sayfasındaki adımlarla aynıdır. Kullanıcı, bilgi formu, makine listesi ve yer belgesi aynı kayıtta tamamlanmadan dosya değerlendirmeye girmez. Yeşil paragraf, eksik yer belgesini kapatmaz.
Yer değişirse bölge desteği de değişir. OSB niyet mektubu tahsis yazısı değildir. Kira süresi, belgenin tamamlama süresinden kısa kalmamalıdır. Bu kontroller yeşil olmayan yatırımdan farklı değildir.
| Satır | Neden |
|---|---|
| İl ve bölge | Eşik ve destek unsuru buradan okunur |
| Sabit yatırım tutarı | 15,1 veya 7,5 milyon TL çerçevesiyle karşılaştırılır |
| Makine listesi | Danışmanlık ve eğitim bu listede durmaz |
| Yeşil gerekçe | Hangi faturanın düşeceği yazılır |
Finansman ayrı kapıdır
Belge onaylansa da ön avans belgesi kendiliğinden açılmaz. Öncelikli finansman belgesi, Türkiye’de yerleşik imalat yatırımcısında, teşvik belgeli ve en az 100 milyon TL’lik projede konuşulur. Portal yatirimkredisi.sanayi.gov.tr’dir. Belge, kredi sözleşmesi değildir. Aracı banka kendi incelemesini yapar.
ZTD yeşil yatırımı önce eşikle eler. Eşik altındaysa belge kapısını kapatır, ölçüm veya mentörlük kapısına bakar. Eşik üstündeyse listeyi e-TUYS diline çevirir. Ön görüşmede il, tahmini tutar ve makinenin ne işe yarayacağı yeter.
Liste kilitlenmeden başvuru açılmaz
Yeşil yatırım dosyasında gecikmenin kaynağı çoğu zaman teknoloji değil, listenin yarım kalmasıdır. Hangi makine alınacak, kaça alınacak, yerli mi ithal mi, hangi tesise kurulacak. Bu dört soru boşsa yeşil paragrafın uzunluğu dosyayı ilerletmez. Paragraf, tüketimin düşeceğini iddia eder. Liste, iddianın hangi kıymete bağlı olduğunu gösterir. Kıymet yoksa iddia da yoktur.
Bölge karşılaştırması başvuru gününde yapılır. 1 ve 2. bölgede hedef ve öncelikli çerçeve 15,1 milyon TL, 3 ila 6. bölgede 7,5 milyon TL’dir. Bu sayılar Mart 2026 bakanlık sunumundandır ve yeniden değerlemeyle değişir. Dosyaya eski ekran görüntüsü yapıştırmak, güncel eşiği değiştirmez. Stratejik hamle ayrı eşik konuşur. Yüksek teknolojide 125 milyon TL, diğer konularda 251 milyon TL çerçevesi, hedef yatırım eşiğinin kopyası değildir. Yanlış hatta yazılan dosya, evrakı tam olsa da süreyi baştan başlatır.
Yeşil gerekçe tek cümlelik slogan olmamalıdır. Hangi sayacın, hangi yılın, hangi tüketim kaleminin düşeceği yazılır. Düşüş, danışmanlık raporunun içinde bir yüzde olarak kalamaz. Teşvik listesindeki makineyle konuşmalıdır. Makine listede yoksa gerekçe de liste dışıdır. Liste dışı gerekçe, destek unsurunu büyütmez. İncelemede ilk silinen satır da çoğu zaman bu tür şişirilmiş danışmanlık kalemidir.
Onaydan sonraki iş, başvurudan daha kısadır ama daha dağınıktır. Tamamlama vizesi, makine teslimi ve istihdam taahhüdü aynı takvimde izlenmezse belge süre kaybeder. Süre kaybı, sistemin 31 Aralık 2030 ufkundan bağımsızdır. O tarih her belgenin açık kaldığı gün değildir. Belgeye yazılan tamamlama süresi, o yatırımın süresidir. ZTD bu süreyi yatırım rotasında listeyle birlikte kilitler. Ön görüşmede il ve tutar eşiğin altındaysa belge cümlesi kurulmaz.
Eşik altı dosyayı yeşil cümle kurtarmaz
Eşik altındaki yatırım, kötü bir yatırım değildir. Belge kapısına girmeyen bir yatırımdır. Firmalar bu ayrımı kişisel bir ret gibi okur. Ret değildir. Mart 2026 çerçevesinde hedef ve öncelikli yatırım 1–2. bölgede 15,1 milyon TL, 3–6. bölgede 7,5 milyon TL’nin altında kalıyorsa sektörel belge açılmaz. Stratejik hamle daha yüksek eşik konuşur. Yüksek teknolojide 125 milyon, diğerlerinde 251 milyon TL çerçevesi, küçük bir yeşil makineyi stratejik yapmaz. Çerçeve yeniden değerlemeyle güncellenir. Güncel olmayan tabloyu dosyaya yapıştırmak eşiği değiştirmez.
Listeyi şişirmenin yolları bellidir. Danışmanlık, eğitim, işletme sermayesi ve arsa kalemi sabit yatırım gibi yazılır. Yazılan kalem incelemede düşer. Düşen kalem eşiğin altına indirirse dosya, evrakı tam olsa da kapanır. Kapanan dosya “yeşil olduğu için özel işlem görür” diye yeniden açılmaz. Özel işlem, tebliğde yazıyorsa yazıyordur. Etiket, tebliğin yerine geçmez. Bu yüzden ön görüşmede tutar kaba da olsa söylenir. Söylenmeyen tutar, umutla eşiğin üstüne yuvarlanır. Yuvarlanan tutar, proforma gelince dağılır.
Yer belgesi de tutar kadar serttir. Aynı makine 1. bölgede başka, 6. bölgede başka destek unsuru konuşur. OSB’ye gideceğiz cümlesi, tahsis yazısı olmadan 6. bölge hesabı açmaz. Kira süresi tamamlama süresinden kısaysa yer, belgenin ömrünü taşımaz. Taşımayan yer, yeşil gerekçeyle uzamaz. Gerekçe, sayacın düşeceği tüketimi anlatır. Anlatılan tüketim, listedeki makineyle aynı satırda durmalıdır. Satır yoksa gerekçe literatürden yapılmış bir paragraf olarak kalır.
Finansman ayrıca sorulur. Belge eşiğini geçen her proje ön avans belgesi almaz. 100 milyon TL, imalat ve yerleşiklik ayrı şarttır. Şart tutmuyorsa kredi cümlesi sunumdan çıkarılır. Çıkarılmayan cümle, yatırımcıyı belge onayını nakit giriş sanmaya iter. Onay, nakit değildir. Nakit, bankanın kendi incelemesindedir. ZTD bu üç katmanı yatırım rotasında ayırır. Ön görüşmede il ve tutar, katmanları seçmeye yeter.
Sık sorulan sorular
Yeşil yatırımda asgari tutar düşer mi?
Hayır. Hedef ve öncelikli yatırımlarda bölge eşiği aynen okunur. Yeşil gerekçe tutarın yerine geçmez.
Danışmanlık faturası belgeye girer mi?
Sabit yatırım listesine danışmanlık ve eğitim yazılarak tutar büyütülmez. O kalemler ayrı kapılarda, kendi ilanları varsa konuşulur.
Hangi sayfa asıl rehber?
Eşik, liste ve e-TUYS sırası yeşil yatırım sayfasındadır. Bu yazı, belgenin ne zaman açılacağını sorar.




